Tiếp theo phần 1 dưới đây là phần 2: Các phân tích dự báo cho mưa trong mùa thu tới:
Các kết quả phân tích và dự báo SST cho vùng ENSO3.4 được thể hiện ở dưới. Tất cả 8 Trung tâm lớn (ngoại trừ của Pháp cho trung tính) đều cho thấy sự lạnh đi tiếp tục ở vùng xích đạo Thái Bình Dương đến tận mùa thu và sang mùa đông 2021/2022.
Một cách để giảm sai số và cho giá trị tốt nhất là xem kết quả tổ hợp của 8 trung tâm (hình dưới). Như vậy trung bình các dự báo đều cho thấy sẽ sang pha lạnh La Nina (ngưỡng nhỏ hơn hoặc bằng -0.5C)
La Nina thể hiện vùng nào trong mùa thu tới?
Hãy xem kết quả dự báo của Châu Âu và tổ hợp 8 trung tâm
Kết quả dự báo đều cho thấy là La Nina hiện diện ở vùng trung tâm. Điều này có nghĩa là nó không hiện diện ở vùng phía đông mà có thể có tầm quan trọng trong phát triển dự báo mùa như một số năm La Nina khác.
Một cơ quan khác dự báo đáng để xem là từ BOM Úc (hình dưới). Kết quả này cho thấy vùng ENSO lạnh hơn so với dự báo của châu âu và kéo dài đến tận đầu mùa đông 2021/2022 và yếu dần đến mùa xuân 2022.
Lịch sử cho biết La Nina ảnh hưởng đến các hình thế thời tiết ở Vietnam thế nào? Kết quả duy nhất ở blog này cho biết các hình ảnh bên dưới:
Trước tiên xem mối liên quan giữa ENSO và mưa như nào cho Vietnam. Hình dưới thể hiện hệ số tương quan giữa tốc độ mưa và chỉ số Nino đại dương (ONI) trong vòng 40 năm gần đây. Đây là chỉ số được định nghĩa là lấy dị thường của trung bình SST trong 3 tháng ở vùng Nino 3.4 (5N-5S, 120-170W). Chỉ số này được dùng để đo cường độ của ENSO. El Nino được xác định là khi ONI > 0.5C còn La Nina khi ONI < 0.5C.
Chu trình tuần hoàn hằng năm của gió mùa có một vai trò quan trọng trong việc tạo lên các phản hồi của khí quyển đối với tác động của ENSO. Hình dưới cho biết mối tương quan giữa mưa và ONI cho tháng 9-10, tháng 10-11, và tháng 11-12. Các hình dưới cho biết lượng mưa ở hầu hết các khu vực Vietnam ngoại trừ miền Bắc ra là đều có mối tương quan với ENSO. Miền Trung và Tây Nguyên và miền Nam của Vietnam là có mối tương quan mạnh nhất trong các tháng mùa thu (hình dưới). Điều đó có nghĩa là ENSO tác động mạnh nhất cho các khu vực này.
Khu vực có hệ số tương quan âm có nghĩa là mưa nhiều hơn trong suốt La Nina và ít mưa hơn trong khi El Nino. Một điều nhận thấy là hệ số tương quan âm này mạnh lên từ tháng 8-9 và đạt mạnh nhất tháng 10-11. Hình dưới là cho cẩ mùa thu từ tháng 9-11.
Đối với La Nina 2020:
Đầu tiên là hình thế dị thường áp suất (hình dưới) bao phủ trong khoảng thời gian từ tháng 9 đến tháng 11 cho toàn bộ châu Á. Một hình thế nổi bật ảnh hưởng Vietnam là hệ thống áp cao phía Bắc Vietnam mở rộng. Bên trên phía cực Bắc thì hệ thống áp cao hơn mở rộng. Một dấu hiệu điển hình cho mùa thu và mùa đông năm La Nina là có một áp cao ở phía Bắc Thái Binh Dương
Còn về mưa thì sao? Một trong những mùa mưa điển hình của miền Trung là kéo dài trong các tháng mùa thu. Khi có La Nina thì mưa sẽ nhiều hơn xảy ra ở đây (hình dưới màu tím là mưa nhiều nhất).
Dự báo thực sự để biết xem những ảnh hưởng có thể có trong mùa thu 2021:
Có rất nhiều các trung tâm dự báo trên thế giới về mùa thu 2021, trong bài này chỉ phân tích 2 dự báo là của châu Âu và tổ hợp của 8 trung tâm khắp thế giới. Các mô hình của châu Âu hiện nay được đánh giá là có độ tin cậy cao nhất. Nhưng dự báo xa như mùa vẫn luôn luôn có sai số. Ví dụ năm ngoái châu Âu đã dự báo La Nina thấp hơn so với thực tế.
Hình dưới là tổ hợp của 8 trung tâm khác
Phân bố lượng mưa được dự báo trong các hình từ các trung tâm lớn trên thế giới ở dưới.
Còn đây là kết quả của châu Âu được coi là đáng tin cậy nhất. Chúng ta có thể thấy hầu khắp Vietnam và biển Đông đều có mưa nhiều hơn, trong đất liền mưa nhiều nhất là khu vực miền Trung trong mua thu tới.
Và một các khác nữa để giảm sai số là xem vào kết quả tổ hợp của tất cả
Một kết quả cũng không kém tin cậy và cần được quan tâm là từ hệ thống bắc Mỹ.
Kết quả cũng cho thấy La Nina phát triển vào đầu mùa thu và kéo dài đến đầu mùa đông. Cường độ mạnh hơn một ít so với của châu Âu.
Hệ thống khí áp toàn cầu phân bố cũng khá giống các mô hình trước. Áp cao ở Bắc Thái Bình Dương và Bắc Vietnam ở Sibieria. Hệ thống này làm cho miền Bắc Vietnam thường có các đợt không khí lạnh di chuyển xuống và gây mưa. Mưa lớn ở miền Trung thường xảy ra vào thời gian này cũng là do có không khí lạnh. Nếu kết hợp với bão thì sẽ mưa càng lớn và lũ lụt nghiêm trọng.
Một kết quả khác cũng cần xem là của IRI Mỹ cũng cho thấy La Nina phát triển trong mùa thu tới và kéo dài đến cuối mùa đông.
Tóm lại: Còn rất nhiều các kết quả của các trung tâm khác nhưng xem nhiều hình ảnh làm cho bạn đọc khó hiểu. Do vậy để tóm tắt thì đây là những gì các mô hình dự báo sớm cho mùa mưa ở Vietnam:
La Nina được dự báo là sẽ phát triển đến cuối đông, điều đó có nghĩa là mưa nhiều hơn sẽ xảy ra trong các tháng tới ở Vietnam. Trong mùa thu tới thì hầu khắp cả nước Vietnam được dự báo là mưa nhiều hơn, đặc biệt là khu vực miền Trung là mưa lớn nhất và đây cũng là mùa mưa bão gây lũ lụt ở đây. Với hệ thống áp cao hơn ở phía Bắc thì điều đó có nghĩa là sẽ làm cho làm cho miền Bắc Vietnam có các đợt không khí lạnh di chuyển xuống gây mưa lớn ở miền Trung. Nếu mà kết hợp cùng với bão thì sẽ gây ra mưa và lũ lụt rất lớn ở đây.
La Nina có quan hệ đến sự hình thành và phát triển của bão gây mưa lớn như nào cho Vietnam? Next
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét