Tuổi dậy thì bao gồm một loạt các thay đổi về tâm sinh lý trong suốt sự chuyển tiếp từ tuổi thơ sang bắt đầu tuổi trưởng thành để chuẩn bị cho cơ thể con người sang giai đoạn sinh sôi nảy nở.
Thời điểm dậy thì có những phân nhánh sức khoẻ quan trọng vì nó liên quan đến một số hệ quả sức khoẻ sau này. Dậy thì sớm liên quan đến việc lạm dụng chất có cồn ở tuổi thanh niên, hút thuốc, sử dụng thuốc, quan hệ tình dục sớm, các bệnh truyền nhiễm qua đường tình dục, mang thai tuổi vị thành niên, hành vi gây hấn và các hoạt động học tập kém (1,2,3). Về lâu dài thì dạy thì sớm liên quan đến ung thư vú, ung thư dạ con, béo phì, tiểu đường loại 2, các bệnh tim mạch và tất cả các nguyên nhân gây tử vong (4,5,6,7).
Thời điểm bắt đầu tuổi dậy thì là có nhiều liên quan đến xã hội, lịch sử bệnh và sức khoẻ cộng đồng. Các nghiên cứu quan sát dựa trên dân số đều thống nhất chỉ ra rằng bệnh béo phì ở trẻ là liên quan đến sự phát triển dậy thì sớm hơn ở nữ giới. Tương tự như vậy, ăn các thức ăn từ động vật là có liên quan đến sự phát triển giới tính sớm hơn, ngược lại ăn đạm từ thực vật thì liên quan đến làm trì hoãn sự trưởng thành (8)
- https://bmcpublichealth.biomedcentral.com/articles/10.1186/1471-2458-9-446
- https://ajph.aphapublications.org/doi/10.2105/AJPH.2007.120444
- https://elifesciences.org/articles/01604
- https://academic.oup.com/aje/article/180/1/29/2739245
- https://link.springer.com/article/10.1007/s10549-014-2993-8
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19924816/
- https://www.nature.com/articles/pr200144
- https://www.annualreviews.org/doi/full/10.1146/annurev-publhealth-031914-122606?url_ver=Z39.88-2003&rfr_id=ori%3Arid%3Acrossref.org&rfr_dat=cr_pub++0pubmed

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét